Stel je voor: je loopt door de supermarkt en ziet lege schappen waar normaal appels, avocado’s, bessen en noten liggen. Je favoriete glas wijn of kopje koffie? Niet meer vanzelfsprekend. Het klinkt dramatisch, maar dit kan werkelijkheid worden. Volgens de Verenigde Naties is 75% van de belangrijkste voedselgewassen afhankelijk van bestuiving. En wie zijn de hardwerkende helden die dat mogelijk maken? Juist, de bijen.
Bijen zijn niet alleen schattige zoemers in de tuin; ze zijn onmisbaar voor ons eten, de natuur en het ecosysteem. Toch verdwijnen ze in een schrikbarend tempo. Wat betekent dat voor ons? En nog belangrijker: wat kun jij doen? Laten we dat samen ontdekken.
Bijen bestuiven talloze gewassen. Zonder hun hulp zouden we afscheid moeten nemen van:
90% van het fruit, zoals appels, aardbeien, kersen en bessen.
Noten zoals amandelen en hazelnoten.
Groenten als courgette, pompoen en paprika.
Je ochtendkoffie en avondwijntje.
Een wereld zonder bijen betekent minder variatie en hogere prijzen. Je geliefde avocado-toast? Een luxeproduct. Een kleurrijke fruitsalade? Bijna ondenkbaar.
Bijen zorgen voor meer dan voedsel. Ze helpen bloemen, bomen en planten zich voort te planten. Dat betekent dat boeiende parken en kleurrijke bloemenvelden blijven bestaan. Dat vogels, vlinders en andere dieren vinden voedsel en beschutting. En het ecosysteem blijft in balans, wat ook gunstig is voor ons welzijn. Zonder bijen verandert jouw favoriete natuurgebied in een kale, levenloze plek. Zonde van die mooie wandelingen, toch?
Als bijen verdwijnen:
Wordt 75% van de gewassen minder productief.
Stijgen de voedselprijzen fors.
Verdwijnt variatie uit ons dieet.
Appels kunnen tot 50% duurder worden. Ook producten als chocolade, koffie en thee worden schaarser. Niet echt de duurzame levensstijl waar je naar streeft.
Minder bijen betekent minder bloemen in tuinen, parken en velden. minder voedsel voor vogels en andere insecten. E een verstoord ecosysteem met langdurige gevolgen. Stel je je favoriete festivalweide of picknickplek voor zonder bloemen of zoemende bijen. Het verliest direct zijn charme.
Veel landbouwbedrijven gebruiken pesticiden om plagen tegen te gaan. Dit lijkt misschien effectief, maar het heeft ernstige gevolgen voor bijen. De gifstoffen die in deze middelen zitten, kunnen bijen direct vergiftigen of hun immuunsysteem verzwakken, waardoor ze kwetsbaarder worden voor ziekten.
Daarnaast raken bijen gedesoriënteerd door de chemicaliën, waardoor ze hun nest niet meer kunnen terugvinden. Dit verstoort hun dagelijkse bezigheden, zoals het verzamelen van stuifmeel en nectar. Het gebruik van pesticiden draagt bovendien bij aan het verdwijnen van bloemen en planten, wat de biodiversiteit aantast en de voedselbronnen van bijen drastisch vermindert
Verstedelijking en intensieve landbouw hebben een grote invloed op het leefgebied van bijen. Door de uitbreiding van steden verdwijnen veel natuurlijke bloemenvelden, waardoor bijen steeds moeilijker voedsel kunnen vinden. Daarnaast maken strak gemaaide gazons en betegelde tuinen het lastig voor bijen om geschikte nestplekken te vinden.
Het landschap wordt eentoniger, met minder diversiteit aan planten en bloemen, waardoor wilde bijen in het bijzonder zwaar getroffen worden. Terwijl bijen normaal gesproken holtes in bomen, scheuren in hout of stukjes dode plantstengels gebruiken om hun nesten te bouwen, vinden ze deze natuurlijke schuilplaatsen steeds minder vaak. Dit gebrek aan voedsel en nestgelegenheid vormt een directe bedreiging voor hun voortbestaan
De veranderende weersomstandigheden als gevolg van klimaatverandering hebben een grote invloed op het leven van bijen. Als bloemen eerder of juist later bloeien dan normaal, kan dat betekenen dat de voedselbronnen van bijen op het verkeerde moment beschikbaar zijn of zelfs helemaal ontbreken. Hevigere regenbuien kunnen nesten wegspoelen en jonge bijen in hun ontwikkeling verstoren.
Bovendien kunnen periodes van extreme hitte de bijenpopulatie verzwakken doordat hun activiteit afneemt en ze meer moeite hebben met het verzamelen van stuifmeel en nectar. Het veranderende klimaat maakt het leven van bijen dus aanzienlijk moeilijker en vraagt om extra aandacht voor hun leefomgeving.

Je hoeft geen grote tuin te hebben. Ook een balkon biedt kansen:
Plant inheemse bloemen zoals klaver, lavendel en korenbloem.
Laat een hoekje van je tuin verwilderen. Dat is goed voor de bijen en ziet er ook nog eens prachtig uit.
Gebruik biologische planten zonder chemische bestrijdingsmiddelen.
Metselbijen en andere solitaire bijen zoeken holle ruimtes. Help ze met:
Een bijenhotel (tip: het Bijdemaker Observatiehuisje is perfect voor beginners en past prachtig in elk interieur of tuin).
Holle stengels of stapels hout in je tuin.
Geen strakke tuinen: een rommelhoekje is een paradijs voor bijen.
Gebruik natuurlijke middelen tegen plagen, zoals neemolie of brandnetelgier.
Spreek je uit tegen gebruik van gif in je buurt of gemeente.
Koop biologische producten; zo steun je boeren die bijvriendelijk werken.
Jouw keuzes in de supermarkt en winkelstraat tellen:
Koop honing van lokale imkers die verantwoord werken.
Kies voor biologische groente en fruit.
Steun bedrijven zoals Bijdemaker die duurzaamheid en biodiversiteit vooropstellen.
Bijen zijn essentieel voor ons voedselsysteem en biodiversiteit, maar ze hebben het zwaar. Met Project Bijenstorm willen we op een creatieve en impactvolle manier bewustwording creëren én actie stimuleren. Ons doel is om mensen te inspireren om zelf bij te dragen aan het behoud van bijen door bijenhotels te plaatsen en bloemen te zaaien.
Binnen 100 dagen 100.000 bijenhotelkamers realiseren voor wilde bijen in Nederland. Dit doen wij door het verkopen van zoveel mogelijk bijenhotels met bloemzaden en een aantal bijzondere acties!Â
Hoe kun jij bijdragen?
